Sap transport in bonsai

Of je nu een marcot gaat zetten of of je taken extreme gaat buigen. Begrijpen hoe sap door de plant beweegt en welke delen van de plant hiervoor verantwoordelijk zijn helpt bij het kweken van betere bonsai.<!–more Lees verder op de website!–>

De rol van wortels

Transport van sap door een plant. (Bron: http://bio1903.nicerweb.com/)

De wortels vormen de basis van je bonsai. Gezonde wortels leiden tot een gezonde bonsai, en erger, ongezonde wortels kunnen leiden tot een dode bonsai. Als een plant gezond is en niet in winterrust, groeien de wortels van planten. Er zijn twee hoofd redenen voor deze groei te definieren:

  • De voedingsstoffen in de grond rondom de wortels worden door de plant opgenomen. Daarom moet de wortel continue groeien op zoek naar meer voedingsstoffen.
  • Tijdens het verouderen krijgen de wortels een laagje kurk (bast). Door dit laagje kan nauwelijks water of voedingsstoffen opgenomen worden. Bij wortels kan alleen de punt efficient water & nutrienten opnemen.De rest van de wortels zijn alleen maar daar voor verankering en transport.

Aangezien alleen de uiteinden van de wortels een rol spelen bij de opname van water en voedingsstoffen, is het logisch waarom we de wortels kunnen snoeien van bonsai zonder dat dit voor grote problemen leidt, en waarom we proberen een zo fijn mogelijk wortel netwerk te maken. Hoe meer wortelpunten we maken, des te beter is het voor de plant. Uiteraard, na de snoei heeft de plant enkele weken nodig om weer veel nieuwe wortels in de pot te maken. Tot die tijd zijn de bomen kwetsbaarder dan normaal.

De rol van zonlicht

Aan de andere kant van de boom zijn de bladeren. De energiebron voor elke plant om te overleven is zonlicht. Met behulp van chlorofyl kan de plant zonlicht omzetten naar een energie drager (ATP). Deze energie is via een aantal stappen (De photosynthetic pathway) ontstaat uit water en CO2 suiker. Bij onvoldoende licht staan planten letterlijk uit te hongeren omdat ze op geen enkele andere manier energie kunnen opnemen. Tijdens dit proces verdampt de plant ook veel water om te voorkomen dat de balderen te warm worden. Dit zorgt voor een opwaartse kracht aan de waterkolom in de plant.

Verbinden van wortels en bladeren

Tussen de bladeren en de wortels zitten de takken en de stam. Binnen deze plant onderdelen zijn er 2 hoofdorganen verantwoordelijk voor het heen en weer verplaatsen van sap, nutriënten en suikers. Het floëem verantwoordelijk voor de neerwaartse sapstroom, en het Xyleem, voor de opwaartse sapstroom.

Floeem

Een bonsai heeft een groot aantal mineralen en spoorelementen nodig om cellen te maken en te groeien. Denk hierbij aan stikstof, fosfor, magnesium ed. De wortels nemen deze stoffen op uit de bodem. Dit proces gaat gepaard met de opname van water. Hierdoor ontstaat een overdruk in de wortels die het sap de stengel in forceert. Om dit sap vervolgens verder in de plant te verdelen en bv naar de bladeren en groeipunten te verplaatsen heeft de plant een weefsel wat we kennen als het Floëem. Het floëem is onderdeel van het hout wat direct onder de bast te vinden is.

Xyleem

In de bladeren wordt water tezamen met CO2 uit de lucht omgezet in suikers en zuurstof. Hierbij wordt zonlicht gebruikt als energiebron in een proces beter bekend als fotosynthese. De suikers die zo gevormd worden, worden verplaatst in de plant om op allerlei plekken nieuw plant materiaal op te bouwen. Dit suiker rijker sap wordt verplaatst in het Xyleem. Het xyleem bevindt zich in de bast van de plant, dus buiten de cambium laag.

Cambium

Doorsnede van een stam

Een dunne laag cellen tussen de bast en het hout noemen we het cambium. Deze laag is slechts een of enkele cellen dik. Dit is wellicht de belangrijkste laag cellen in de hele boom, omdat deze laag zorgt voor de diktegroei van de boom. Zonder deze laag geen diktegroei, en geen ontwikkeling van het weefsel dat zorgt voor het sap transport elk jaar: Als de cellen uit het cambium ouder worden, specialiseren ze zich. De cellen aan de binnenkant worden onderdeel van het spinthout (Floëem). Aan de andere kant specialiseren ze zich tot bast (Xyleem). Zie ook {waarom stammen dik worden} om meer te lezen over de diktegroei van bonsai. Wat belangrijk is om te beseffen, is dat het cambium in staat is om weg gehaalde bast te repareren. Bij het marcotteren moet je daarom de cambium laag OOK verwijderen. Dit is een dunne glanzende laag tussen de bast en het hout.

Leave a Reply